Rossiyada aholining bank hisobvaraqlaridan voz kechib, naqd pulni afzal ko'rish tendensiyasi kuzatilmoqda. "inFOM" so'rovnoma ma'lumotlariga ko'ra, sentabr oyida respondentlarning 38 foizi jamg'armalarini naqd shaklda saqlashni tanlagan. Bu ko'rsatkich o'tgan yilga nisbatan 6 foizga oshgan. Ayni paytda bank hisobvaraqlaridan foydalanuvchilar ulushi 37 foizni tashkil etmoqda.
Mutaxassislar ushbu holatni bank omonatlari bo'yicha foiz stavkalarining pasayishi, raqamli infratuzilmadagi uzilishlar hamda banklar tomonidan moliyaviy operatsiyalar ustidan nazoratning kuchayishi bilan izohlamoqda. 2026-yilning fevralidan sentabriga qadar muomaladagi naqd pul hajmi 3,3 trillion rublga ko'paygan.
Ushbu o'zgarishlar fonida Rossiya Markaziy banki naqd pul aylanmasi ustidan nazoratni kuchaytirmoqda. Xususan, 2026-yil 29-sentabrdan boshlab jismoniy shaxslarga O'zbekiston, Tojikiston, Ozarbayjon va Yevroosiyo iqtisodiy ittifoqi (YeOII) mamlakatlariga 1 million rubldan ortiq naqd pul olib chiqish taqiqlandi. Yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar uchun esa ushbu davlatlarga naqd pul olib chiqish summasidan qat'i nazar man etildi.
Rossiya hukumati ushbu choralar orqali "soya iqtisodiyoti" va soliq to'lashdan bo'yin tovlash holatlariga qarshi kurashishni ko'zlamoqda. Banklarga mijozlarning mablag'lari kelib chiqish manbasini chuqurroq tekshirish bo'yicha tavsiyalar berilgan. Ayniqsa, qisqa vaqt ichida amalga oshiriladigan yirik miqdordagi operatsiyalar nazorat ostiga olinadi.
Migrantlar va fuqarolar uchun ushbu cheklovlar muhim ahamiyatga ega. Pul mablag'larini xalqaro miqyosda o'tkazishda bank tizimidan foydalanish yoki belgilangan naqd pul olib chiqish limitlariga rioya qilish tavsiya etiladi. Naqd pulni "yostiq ostida" saqlash inflyatsiya ta'sirida uning xarid qobiliyatini yo'qotishiga olib kelishi mumkinligini yodda tutish lozim.
